კომენტარი
ითხოვს ეს ადამიანი საუბარს? მოდი დაველაპარაკოთ - პაატა ზაქარეიშვილი ასლან ბჟანიას წინადადებაზე
FaceBook Twitter
E-mail Print
აფხაზეთის დე ფაქტო პრეზიდენტი ასლან ბჟანია უკვე მერამდენედ გამოთქვამს მზადყოფნას, დაიწყოს თბილისთან დიალოგი. თავის მხრივ, საქართველოს ცენტრალური ხელისუფლებაც მზადყოფნით პასუხობს მის ინიციატივას, თუმცა კონკრეტული ნაბიჯები ამ მიმართულებით ჯერაც არ გადადგმულა. რა ახალ შესაძლებლობებს ქმნის სოხუმის შერბილებული განცხადებები და როგორ შეიძლება ქართული პოლიტიკა გახდეს ბევრად მოქნილი და ეფექტური ოკუპირებული რეგიონების მიმართ, "ლაივპრესი" კონფლიქტოლოგს და შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში ყოფილ სახელმწიფო მინისტრს, პაატა ზაქარეიშვილს ესაუბრა.

ლაივპრესი: დე ფაქტო პრეზიდენტ ასლან ბჟანიას განცხადებით, აფხაზეთი საქართველოსგან არ ითხოვს აღიარებას, მაგრამ ურთიერთობის ნორმალიზაციისთვის აუცილებლად მიაჩნია ძალის გამოუყენებლობის შესახებ დოკუმენტის ხელმოწერა. როგორ ფიქრობთ, რატომ თქვა ეს ბჟანიამ, თბილისისგან აღიარების იმედი არ აქვთ, თუ ყველაფრის მიუხედავად, ამ ურთიერთობებში ახალი იმპულსების საჭიროებას ხედავს?

პაატა ზაქარეიშვილი: ბჟანია ამას პირველად არ ამბობს. რაც ქართულად ითარგმნა ასე კატეგორიულად, თითქოსდა არ ითხოვს ქართველებისგან აღიარებას, ეს მას ასე არ უთქვამს. მან თქვა, რომ ქართველები არ აპირებენ აფხაზეთის დამოუკიდებლობის აღიარებას და ჩვენ თუ ამას ველოდებით, შორს ვერ წავალთ. ამიტომ ჯობია ვილაპარაკოთ ძალის არგამოყენებაზე და არა აღიარებაზე. ასლან ბჟანიას არ უთქვამს, რომ არ ვითხოვთ, მან თქვა, რომ ამას ახლა აზრი არ აქვს. განსხვავებით ქართული პოლიტიკისგან, აფხაზური პოლიტიკა ბჟანიას სახით უფრო მოქნილია. ანუ იქ, სადაც საკითხი არ გადის, სხვა მხრიდან უდგებიან და ეს ძალიან მნიშვნელოვანია. ჩვენც ასეთი მოქნილები უნდა ვიყოთ, უფრო კარგად უნდა გვესმოდეს, როგორ შეიძლება ლავირება. მან მკაფიოდ თქვა, რომ საჭიროა ქართულ მხარესთან ძალის არგამოყენებაზე საუბარი. მართლაც, საქართველოში შინაურ მღვდელს შენდობა არ აქვსო და მაინცდამაინც აფხაზებმა უნდა თქვან ის, რასაც ვამბობდი თუნდაც მე ოთხი წლის განმავლობაში, როცა ვიყავი სახელმწიფო მინისტრი, რომ საჭიროა პირდაპირი კონტაქტები და პირდაპირი დიალოგი. მან თვითონ გაიმეორა ეს. იქნებ ახლა მაინც დაფიქრდეს "ქართული ოცნება" და დაელაპარაკონ აფხაზურ მხარეს და მიხვდნენ, რომ საჭიროა ქართულ-აფხაზური და ქართულ-ოსური დიალოგის გამართვა, რათა ამით შევასუსტოთ რუსული გავლენები აფხაზურ და ოსურ საზოგადოებებზე.

შესაბამისად, მისი მესიჯი არის ძალიან მკაფიო და არა პირველი. ჩვენ კი პირში წყალი გვაქვს ჩაგუბებული. როცა პირველად ბჟანიამ ამ ტიპის განცხადება გააკეთა, მაშინ გამოვიდა უშიშროების სამსახურის თავმჯდომარის მოადგილე ხოჯევანიშვილი. მან თქვა - რა სალაპარაკო გვაქვს ჩვენ აფხაზებთან, ჟენევაში მიდისო მოლაპარაკებები. ისიც კი არ იცის, რომ ჟენევაში მოლაპარაკებები გვაქვს რუსეთთან, რუსეთ-საქართველოს კონფლიქტზე სასაუბროდ შეიქმნა ეს ფორმატი და არა ქართულ-აფხაზური კონფლიქტისთვის. ბჟანიამ მკაფიოდ და ცალსახად თქვა მან, რომ ჟენევა ცუდი არაა, კარგია, აუცილებელია, მაგრამ გვჭირდება ქართულ-აფხაზური ცალკე დიალოგი, რომ განხილული იყოს მრავალი თემა. მათ შორის თუნდაც ეს ყბადაღებული ძალის არგამოყენების შესახებ შეთანხმება. მე მგონი, ქართულმა მხარემ დოკუმენტში უნდა ჩავდოთ ჩვენი ინტერესები. კერძოდ, გალის რაიონის მოსახლეობის ინტერესები, ქართულ ენაზე სწავლების ინტერესი, გადაადგილების თავისუფლება, საკუთრების თავისუფლება და მერე ვნახოთ, ვინ არ მოაწერს ამ შეთანხმებას ხელს. არ უნდა შეგვეშინდეს საკუთარი ჩრდილების და სხვისი ინტერესებიდან გამომდინარე პროცესებში ჩართვის.

ლაივპრესი: დღეს რატომ ეშინია საქართველოს ხელისუფლებას დოკუმენტზე ხელმოწერის?

პაატა ზაქარეიშვილი: იმიტომ, რომ კომპეტენტურები არ არიან. მას შემდეგ, რაც დაიშალა კოალიცია "ქართული ოცნება", კოალიცია "ქართულ ოცნებას" და დღევანდელ "ქართულ ოცნებას" შორის განსხვავება ისეთივეა, რა განსხვავებაცაა "ნაციონალურ მოძრაობას" და დღევანდელ "ქართულ ოცნებას" შორის - ცა და დედამიწა. არ არიან კვალიფიციური ადამიანები, რომლებსაც შეუძლიათ ილაპარაკონ აფხაზეთზე, ცხინვალზე. მთელი კონტექსტი გადავიდა საგარეო საქმეთა სამინისტროზე, რაც არის ყოვლად დაუშვებელი, რადგან ეს არის ჩვენი შიდა ტერიტორიები და არ შეიძლება საგარეო საქმეთა სამინისტრო ამაზე ლაპარაკობდეს და ისიც კი არ ესმოდეს, რომ ეს არ შეიძლება. ჯობია ლაპარაკობდეს იუსტიციის სამინისტრო, შინაგან საქმეთა სამინისტრო, თუ შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში სამინისტრო ვერ პასუხობს მოწოდებებს. მითუმეტეს, დღეს მინისტრიც კი არ გვყავს ამ მიმართულებით. დასავლელი მეგობრებიც მოითხოვენ ჩვენგან, რომ ხელი გავანძრიოთ კონფლიქტების მიმართულებით. თუ არა და რუსეთი ითვისებს ამ მიწებს. მეტი თამამი ნაბიჯებია საჭირო და სითამამე მოდის მხოლოდ კომპეტენტურობიდან, კვალიფიციურობიდან.

ლაივპრესი: ასლან ბჟანიას განცხადებებს აფხაზეთში მოწონებით თავიდანვე არ შეხვედრიან. არც ინტერვიუებს ქართველ ჟურნალისტებთან. რატომ საუბრობს ის აფხაზებისთვის არაპოპულარული ენით? მარტოა ამ განცხადებებში?

პაატა ზაქარეიშვილი: ასლან ბჟანია პოლიტიკოსია და ხედავს თავისი ხალხის ინტერესებს და იმას, რამდენად საფრთხის ქვეშ არის ეს ინტერესები ბევრი კომპონენტიდან გამომდინარე. თუნდაც რუსეთთან მიმართებიდან გამომდინარე. ის სხვა გამოსავალს ეძებს. აფხაზები ასე უყურებენ, რომ ჰყავთ ორი მეზობელი - რუსეთი და საქართველო. ბჟანიას ესმის, არ შეიძლება მხოლოდ რუსეთზე ჩამოკიდება და საჭიროა სხვა მიმართულებით მუშაობა. მერამდენედ ეს ადამიანი ჯიუტად იმეორებს ერთსა და იმავეს, მიუხედავად იმისა, რომ ტალახში სვრიან მას აფხაზურ საზოგადოებაში. ის ჟურნალისტებს კი არ აბრალებს, როგორც ჩვევიათ პოლიტიკოსებს, რომ ჟურნალისტმა ვერ გაიგო, ისე ვერ დაწერა... არა. პირდაპირ შეტევაზე გადადის. მან მკაფიოდ და ცალსახად იცის, რომ სჭირდება ქართულ მხარესთან დიალოგი და ქართულ მხარესთან ერთად გარკვეული პოლიტიკის წარმოება. მთელი უბედურება ის არის, რომ ასეთი კარგი შანსი საქართველოს დიდი ხანია არ ჰქონია. ნეტა ჩემს დროს ყოფილიყო ასეთი რამ. ხაჯიმბა იყო მაშინ და იქ სულ სხვა ვითარება იყო. პრაქტიკულად შეუძლებელია დღეს ქართული მხარე გამოაღვიძო ამ მიმართულებით. ჩაფლულები არიან "ნაციონალურ მოძრაობასთან" კინკლაობაში. რა დროს აფხაზეთია.

ლაივპრესი: ასლან ბჟანიას სურვილი და განცხადებები ერთია, მაგრამ რუსეთი რამდენად მისცემს მათ თავისუფლად მანევრირების საშუალებას?

პაატა ზაქარეიშვილი: მოდით, დავიწყოთ აფხაზებთან დიალოგი და ვნახოთ. წინასწარ რატომ ვგეგმავთ? ქართველებს გვაქვს ერთი ფილოსოფიური იგავი ერთი ქილა ერბოს შესახებ. წინასწარ რატომ ვიქნევთ ამ ჯოხს, არ მესმის. მივიდეთ იქამდე, სადაც რუსეთი ხელს შეუშლით. პოლიტიკაში, მითუმეტეს კონფლიქტებში არ შეიძლება ყველაფრის წინასწარ გათვლა, საბოლოო შედეგამდე მისვლა. ამიტომ, კეთილი ვინებოთ და სწორი ნაბიჯები გადავდგათ ყოველ დღე. ითხოვს ეს ადამიანი საუბარს? მოდი დაველაპარაკოთ. შეიძლება რუსებთანაც აქვს გარკვეული კონტაქტები. ეჭვი მეპარება. ყველაფრის თქმა ძნელია, რადგან ძვირად არ დაუჯდეთ. მათ ნამდვილად აქვთ გარკვეული ხედვები, რომ საჭიროა ქართველებთან საუბარი. რა თქმა უნდა, რუსები არ იქნებიან კმაყოფილები და ბედნიერები, რომ ქართველები და აფხაზები შერიგდნენ, მაგრამ თუ პროცესი დაიწყო, რუსებს გაუჭირდებათ ამისთვის ხელის შეშლა. ნუ გვგონია რუსეთი ასეთი ყოვლისმომცველი. ნუ გვეშინია რუსული ჩრდილების და რუსული რეალობის. ნუ გვეშინია თამამი ნაბიჯების გადადგმის. დარწმუნებული ვარ, ჩვენ შეგვიძლია გამოვიყვანოთ რუსული მარწუხებიდან აფხაზური საზოგადოება, თუმცა იქნება ძალიან მტკივნეული, რთული, არაპოპულარული. აქაც ხელისუფლება დაიმსახურებს ბევრ ლანძღვა-გინებას. მაგრამ თუ შენ ქვეყანასა და საზოგადოებაზე ფიქრობ, როგორც ბჟანია, მაშინ არ შეგეშინდება არაპოპულარული ნაბიჯების გადადგმის. სამწუხაროდ, ჩვენ არ გვყავს ბჟანიას დონის პოლიტიკოსები დღევანდელ ქართულ პოლიტიკაში.

ლაივპრესი: თბილისიც ამბობს, რომ თავის მხრივ მზად არიან დიალოგისთვის..

პაატა ზაქარეიშვილი: ეს მზადყოფნა ძალიან ზერელეა რადგან ჩვენ ვამბობთ, რომ მაინც გვაქვს კონტაქტები, როცა არ გვაქვს, რაც ძალიან სამარცხვინოა. კონტაქტი როცა გაქვს, ეს რაღაცაში უნდა ჩანდეს. არაფერში არ ჩანს.

ლაივპრესი: რამდენად გაქვთ მოლოდინი გალის შეხვედრების აღდგენის ისე, რომ გიგა ოთხოზორიას საკითხი არ იყოს ამ პროცესის შემაფერხებელი?

პაატა ზაქარეიშვილი: როცა ჟენევის ფორმატი შეიქმნა და განიხილებოდა პოლიტიკური პროცესები, მაშინ ითქვა, რომ არის საკითხები, შედარებით წვრილმანი, რომელიც ჯობია ქვედა დონეზე განიხილებოდეს, ერგნეთსა და გალში. მერე ამ შეხვედრებს უფრო დიდი ფუნქცია მიენიჭა და ისეთი მძიმე საკითხების განხილვაც დაიწყეს, როგორიცაა ოთხოზორიას და ტატუნაშვილის თემები. ამ დროს ქართულმა მხარემ უცნაურად დაიწყო მოქმედება, მაინცდამაინც გალის შეხვედრებზე უნდოდა ოთხოზორიას თემის განხილვა. თემა, რომელიც ვერ განიხილებოდა, არ განიხილებოდა და არ მიდიოდა წინ, უნდა გადასულიყო ზემო ოთახში, ჟენევაში. ჩვენ ჯიუტად განვაგრძობთ - არა, პირველი თემა უნდა იყოს ოთხოზორია იმის ნაცვლად, რომ ვთქვათ, ამას ვერ განიხილავს გალი. მოდი, გადავიტანოთ ევროპაში, ბრიუსელში, რეზოლუციებში ჩავდოთ. გალი, ისევე როგორც ერგნეთი, არის შედარებით მსუბუქი თემების განსახილველი. ჩვენ ასე გავჭედეთ როგორც გალი, ისე ერგნეთი, ოთხოზორიას და ტატუნაშვილის თემით. როცა ხედავ, რომ აქ ეს თემა არ მუშაობს, რატომ ახდენ მის პოლიტიზირებას? რატომ აფუჭებ ოთახს, გალის და ერგნეთის კონცეფციას? გადაიტანე ჟენევაში და გამოათავისუფლე ოთახი სხვა საკითხებისთვის. დღეს იმის გამო, რომ ოთხოზორიას და ტატნუნაშვილის საკითხები წინ ვერ მიდის, პარალიზებულია სხვა საკითხები, როგორც მსხვილი, ისე წვრილმანი - გადასვენების, უცხოელების გადასვლის, ჩაკეტილი პუნქტების გახსნის საკითხი.

ლაივპრესი: ასლან ბჟანიას ხელისუფლების პირობებში თუ ელოდებით რუსეთის ხელისუფლების გავლენის შესუსტებას?

პაატა ზაქარეიშვილი: რუსეთის გავლენები მსოფლიოში არ სუსტდება და ძლიერდება. ვხედავთ რა ხდება ბელორუსიის მიმართულებით, ყაზახეთთან დამოკიდებულებაში. ნახეთ, პუტინმა როგორ გაიხანგრძლივა ვადა. რა თქმა უნდა, რუსეთი მთელი მსოფლიოს საფრთხობელაა. ამიტომ, მარტო აფხაზეთი მას ვერ გაუმკლავდება. კეთილი ვინებოთ და ჩვენ დავეხმაროთ. არა მარტო ჩვენ, უნდა დავეხმაროთ დასავლეთის მხარდაჭერით. ჩვენი ამოცანა უნდა იყოს შევუშვათ იქ მეტი ევროპა და ამ გზით გავანეიტრალოთ რუსეთი. ცხინვალი თვითონაა შიგნიდან ჩაკეტილი. იქ ვერავინ შევა, მაგრამ აფხაზები გახსნილები არიან, ყველას უშვებენ, განაკუთრებით ზუგდიდიდან. ამიტომ, კეთილი ვინებოთ და ეს გამოვიყენოთ. მივცეთ აფხაზებს მეტი შესაძლებლობა, დაიცვან თავი ევროპული ღირებულებით და ევროპული ინტერესებით. არა, ჩვენ გვინდა, რომ თბილისიდან იმართებოდეს ყველაფერი, რომ ევროპა ჯერ თბილისს უხრიდეს ქედს და თბილისთან ათანხმებდეს სიტუაციას და მერე კიდევ მიდიოდეს აფხაზეთში. აფხაზები ამის მომხრეები არ არიან. მათ უნდათ პირდაპირი კონტაქტები ბრიუსელთან. რა არის ამაში ცუდი და მიუღებელი? თან ბრიუსელი აღიარებს საქართველოს ტერიტორიულ მთლიანობას. ჩვენი პოლიტიკა არის სრულიად მოუქნელი, ჩაბეტონებული მე-19 საუკუნის რაღაც დოგმებში. დღევანდელი ქართული პოლიტიკა არსებითად განსხვავდება კოალიცია "ქართული ოცნების" პოლიტიკისგან.
Print E-mail
Twitter
სხვა მასალები
როგორ დავისვენოთ უსაფრთხოდ საქართველოში ისე, რომ მოგზაურობისას,
ზღვის სანაპიროზე თუ სასტუმროებში,
19:06 / 27.07.2020
როგორ დავისვენოთ უსაფრთხოდ საქართველოში ისე, რომ მოგზაურობისას, ზღვის სანაპიროზე თუ სასტუმროებში,
კორონავირუსის გავრცელებასთან ერთად, ვირუსის შესახებ
14:37 / 22.06.2020
კორონავირუსის გავრცელებასთან ერთად, ვირუსის შესახებ
შემოდგომაზე საქართველოში პარლამენტის არჩევნები უნდა ჩატარდეს. ჯერ
უცნობია
13:41 / 09.06.2020
შემოდგომაზე საქართველოში პარლამენტის არჩევნები უნდა ჩატარდეს. ჯერ უცნობია
პირველ ივნისს მსოფლიო ბავშვთა უფლებების დაცვის საერთაშორისო დღეს
აღნიშნავს. რამდენად დაცულია
20:04 / 01.06.2020
პირველ ივნისს მსოფლიო ბავშვთა უფლებების დაცვის საერთაშორისო დღეს აღნიშნავს. რამდენად დაცულია
ვიდეო
  ბავშვები საბავშვო ბაღს მიღმა
პანდემიის გამო, მუნიციპალური ბაღების მსგავსად,
პირველი შეხვედრა მაყურებელთან - თეატრის ცხოვრება პანდემიისას
ზუგდიდის თეატრი 5 თვიანი კარანტინის შემდეგ პირველად
ჩხოროწყუელი მასწავლებელი მოსწავლეების დასახმარებლად [ვიდეო]
ჩხოროწყუში, აფხაზეთის მე-10 საჯარო სკოლაში კომპიუტერულ
ფოტო
ჭურია [ფოტორეპორტაჟი]
ფოტოები გადაღებულია მდინარე ჭურიის ხეობაში.
როგორ ხედავენ ბავშვები კორონავირუსს [ფოტოამბავი]
კოვიდ-19 მხოლოდ უფროსებს არ ეხებათ და მასზე ბავშვებმაც
ზუგდიდი კარანტინში [ფოტოამბავი]
კორონავირუსის გავრცელების შეჩერების მიზნით, სამეგრელო
ზუგდიდში რესტორნები გატანის სერვისზე გადავიდნენ [ფოტო]
კორონავირუსის გავრცელების რისკების პრევენციისთვის
მზარეულის მაგიდა
მწყრის ხარჩო მეფურად [ვიდეო]
ხარჩოს მოსამზადებლად დაგვჭირდება:
ხარკალია ლებია
ხარკალია, ძველი მეგრული კერძია, რომლის მთავარი ინგრედიენტი
მარწყვის პანაკოტა
უგემრიელესი დესერტი
ხაჭოს პასკა
ინგრედიენტები
                                     ლეჭკერე
ხულიშ ლეჭკერე - ეს არის ძველი
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.