საბჭოთა რეპრესიები
სტალინის რეჟიმის მიერ გადასახლებული ოჯახი აბაშიდან [ვიდეო/ფოტო]
FaceBook Twitter
E-mail Print
საბჭოთა რეპრესიული პოლიტიკა სხვადასხვა წლებში ათასობით ქართველს, მის შემადგენლობაში მყოფი სხვა ეროვნების ხალხებთან ერთად, ნაცნობი მეთოდით უსწორდებოდა. მიზეზი ხშირად ძალიან პრიმიტიული იყო, სასაცილოც კი. საკმარისი იყო უბრალოდ ვინმე არ მოსწონებოდათ. იფუთებოდა ადამიანთა, ოჯახების ისტორია მოგონილი ღალატით, ანტისაბჭოთა ქმედებებით. ამ ყველაფერს ვერც ლაბარტყავების ოჯახი ასცდა აბაშის სოფელ მარანში.

უკვე მოძველებულ სახლში დღეს მხოლოდ ფარნაოზ ლაბარტყავა ცხოვრობს. ათი წლის იყო, როცა მშობლებთან და ოთხ და-ძმასთან ერთად, სამუდამოდ გადასახლებამისჯილი შუა აზიისკენ გზას გაუყენეს. ფაშისტი სტალინიო, ასე მოიხსენიებს. მამა, ნესტორ ლაბარტყავა მეორე მსოფლიო ომის მონაწილე იყო. ჯარში მსახურობდა, როცა გაიწვიეს. უბრძოლია ხუთი წელი. მერე ტყვედ ჩავარდნილა. სახლში 1946 წელს დაბრუნდა. კოლმეურნეობაში მუშაობდა და პოლიტიკური პროცესებისგან გამიჯნულად ცხოვრობდა. თუმცა საბჭოთა ხელისუფლებას მისი ტყვედ ყოფნის ამბავი "ეთაკილებოდა", გვავნებსო და ერთ შუაღამესაც ოჯახს თავს ბადრაგი დაადგა - უნდა გაგასახლოთო.

ერთ ვაგონში ათამდე ოჯახი მოათავსეს. საჰაეროდ მხოლოდ პატარა ფანჯრები ჰქონდათ. შეიარაღებული პირები გვერდიდან არ სცილდებოდნენ, ვინმეს გაქცევის სურვილი რომ არ გასჩენოდა. მაშინ, ჩვენი 78 წლის რესპოდენტის თქმით, საქართველოდან 40 ათასი ადამიანი გადაასახლეს. ამბავი, რომელზეც გვიყვება, 1951 წელს ხდება.

ფეხმძიმე დედამ მატარებლის ვაგონში, გზად იმშობიარა, სამხრეთ ყაზახსტანში, ქალაქ არისში. ახალშობილიც ქალაქის სეხნია გახდა - ბიჭს არისი დაარქვეს. რეპრესირებულები კიროვსკის რაიონის სოფელ ბაგარაში ჩაიყვანეს, სადაც მიწისგან აშენებული სახლები დახვდათ. აქ გაიცნეს სამი წლის წინ, სოხუმიდან გადასახლებული ბერძნებიც. ერთ სახლში ორი ოჯახი ცხოვრობდა. თავს ყველანი ბამბის კრეფით ირჩენდნენ. სოფელში ეს ერთადერთი მეურნეობა იყო, რომლითაც ფულის გამომუშავება შეეძლოთ. ბამბის კრეფა ბავშვებს ეხალისებოდათ. ფარნაოზი, რომელიც მეოთხე კლასის მოსწავლე იყო, სოფლის რუსულ სკოლაში მესამე კლასში დასვეს:

"იქვე ახლოს უდაბნოა. წვიმა წელიწადში ერთხელ მოდიოდა. წყალი არ იყო. სარწყავი არხები პატიმრების მიერ იყო გაკეთებული, რითაც ბამბას ვრწყავდით. 60 გრადუსამდე სიცხეში ამ წყალში ვბანაობდით. ვიყენებდით საჭმლისთვის, დასალევად. გასათბობად ბამბის ღერებს ვაგროვებდით. ძალიან ცივი ზამთარი იცოდა", - იხსენებს მარანის მცხოვრები.

მამა სწუხდა, ჩემი მიზეზით გჭირთო ეს ყველაფერი.

აკაკი ნადარეიშვილი კლარა ლაბარტყავას შვილია, ფარნაოზ ლაბარტყავას უფროსი დის, რომელიც გადასახლებამდე ქუთაისში, საფერშლო ტექნიკუმში სწავლობდა. მაშინ 16 წლის იყო, როცა ბადრაგმა ლექციიდან გამოიყვანა და მაშინდელი საბჭოთა ხელისუფლების გადაწყვეტილება გააცნო. დედის მონაყოლის მიხედვით, ერთ-ერთს, რომელსაც კაპიტნის წოდება ჰქონდა, მისთვის უთქვამს, თუ შეყვარებული ჰყავდა, ხელს მოაწერინებდნენ და დატოვებდნენ. ახალგაზრდა ქალს დარჩენა არც უფიქრია. ასე აღმოჩნდა მშობლებთან და და-ძმებთან ერთად საქართველოსგან შორს.

"ბებიას მშობიარობისას გართულებები ჰქონდა. მშობიარობის შემდეგ მკერდი გაქვავებია. ბავშვისთვის რძე მიეცა, დედა მიყვებოდა, ჩირქი გამოქონდაო ერთი წლის განმავლობაში. ფაქტობრივად, დედაჩემმა შეუნარჩუნა საკუთარ დედას სიცოცხლე", - გვითხრა აკაკი ნადარეიშვილმა.

კლარა ლაბარტყავას გადასახლებაში არ უსწავლია. მთელ დროს ოჯახის წევრების მოვლას ანდომებდა, მცირეწლოვან და-ძმას ზრდიდა, კრეფდა ბამბას და თავს ასე ირჩენდნენ.

სამუდამოდ გადასახლებამისჯილებმა ცნობა იოსებ სტალინის გარდაცვალების შესახებ არაერთგვაროვნად მიიღეს. ზოგი ფიქრობდა, რომ ამ ფაქტს მათ მომავალზე ცუდი გავლენა ექნებოდა. თუმცა საპირისპირო რამ მოხდა - გაათავისუფლეს. სიხარულისგან რამდენიმე ადამიანს გულიც გასკდომია - საქართველოში ცხედრები ჩამოიტანეს.

ოჯახი სამშობლოში 1953 წლის ივნისში დაბრუნდა. მთელი სოფელი ფეხზე დაგვხვდაო, - იხსენებს ფარნაოზ ლაბარტყავა. უმცროსი ძმა არისი, რომელიც მატარებელში გაჩნდა, შუა აზიის კლიმატს ვერ შეეგუა, ავადმყოფობდა და აქ მალევე გარდაიცვალა.

ოჯახს საქონელი, რომელიც თავის დროზე ჩამოართვეს, ნამატით უკან დაუბრუნდათ. ხუთი წლის წინ მარანის მცხოვრებმა კომპენსაციად 1600 ლარიც მიიღო. სკოლის დამთავრების შემდეგ ფოთში ჰიდრომელიორაციულ ტექნიკუმში მოეწყო. ერთი წელი ზუგდიდში იმუშავა, 43 წელი კი აბაშის საგზაო სამმართველოში. დღეს მისი შემოსავალი მხოლოდ პენსიაა.

დღეს მარტოდ დარჩენილს შვილიშვილები აკითხავენ. ჰყავს და, რომელიც ბათუმში ცხოვრობს. უვლის ღორს და ქათმებს, ახლადგამოჩეკილ წიწილებს. გულის გადასაყოლებლად ბოსტანიც გააკეთა.

საღამოობით მეზობლები იკრიბებიან და დრო დომინოს თამაშით გაჰყავთ.

Print E-mail
Twitter
სხვა მასალები
ზუგდიდელი სოციალ-დემოკრატი კონდრატე შამათავა,
16:12 / 28.01.2020
ზუგდიდელი სოციალ-დემოკრატი კონდრატე შამათავა,
ზუგდიდი რევოლუციური პროცესების პირისპირ მეოცე საუკუნის პირველ
წლებში, საერობო მაზრის არჩევნები,
18:46 / 13.12.2019
ზუგდიდი რევოლუციური პროცესების პირისპირ მეოცე საუკუნის პირველ წლებში, საერობო მაზრის არჩევნები,
ეს მამაჩემია, ვანო ბაბილუა - ფოთელი რეპრესირებულის შვილი ძველ,
გახუნებულ ფოტოზე, ბევრ,
15:22 / 09.12.2019
ეს მამაჩემია, ვანო ბაბილუა - ფოთელი რეპრესირებულის შვილი ძველ, გახუნებულ ფოტოზე, ბევრ,
ვიდეო
ენგურის ხიდი სოხუმის მიერ გამოცხადებული კარანტინის პირობებში [ვიდეო]
აფხაზეთის დე ფაქტო რესპუბლიკის პრეზიდენტის მოვალეობის
ქუჩისთვის შეცვლილი სახელი, რომელზეც ინფორმაცია მოსახლეობას არ ჰქონდა [ვიდეო]
არასამთავრობო ორგანიზაციების რეკომენდაციების შემდეგ ზუგდიდის
პორტის ერთ-ერთი მშენებელი კომპანია ანაკლიას ტოვებს [ვიდეო]
„ანაკლიის განვითარების კონსორციუმის“ ქვეკონტრაქტორ
ენგურის ხიდი, სოხუმში მიმდინარე საპროტესტო აქციების პარალელურად [ვიდეო]
ოკუპირებული გალის მცხოვრებლებს სოხუმში მიმდინარე
ღორის ხორცის საშობაო ბაზრობა ზუგდიდში [ვიდეო]
ზუგდიდის ცენტრალურ სუპერმარკეტში საშობაოდ
ფოტო
მამზიშხას მთა [ფოტო]
მამზიშხას მთა აფხაზეთში, გაგრიდან 6 კილომეტრში მდებარეობს.
ხანმოკლე თოვა ზუგდიდში [ფოტო]
ზუგდიდში გათოვდა. თოვა ხანმოკლე იყო და მალევე დადნა.
ოკაცეს ჩანჩქერი ყინულის ლოლოებით [ფოტო]
ოკაცეს ჩანჩქერი წლის ნებისმიერ დროს ლამაზია.
„სამოქალაქო აქტივიზმი“
ზუგდიდში, ცოტნე დადიანის #3-ში, მრავალბინიანი საცხოვრებელი
სამეგრელო-ზემო სვანეთის ნაძვის ხეები [ფოტო]
სამეგრელო-ზემო სვანეთის ყველა მუნიციპალიტეტში
მზარეულის მაგიდა
                                     ლეჭკერე
ხულიშ ლეჭკერე - ეს არის ძველი მეგრული კერძი,
ესპანური სასმელი საახალწლოდ [ვიდეო]
ესპანური სანგრია, რომელიც სასიამოვნო გემოვნური თვისებებით
მეგრული ჯანჯუხა ტრადიციული რეცეპტით [ვიდეო]
მეგობრები, 80 წლის ეთერ ფაჟავა და თამარ შარია მეგრულ
გოგრის მაფინები გვანცასგან
ყველამ ვიცით, რომ გოგრა გემრიელთან ერთად სასარგებლო
გოგრის კრემ-სუპი გვანცასგან
გოგრის კრემ-სუპი მარტივად მოსამზადებელი, გემრიელი
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.
ავტორის/ავტორების მიერ საინფორმაციო მასალაში გამოთქმული მოსაზრება შესაძლოა არ გამოხატავდეს "საქართველოს ღია საზოგადოების ფონდის" პოზიციას. შესაბამისად, ფონდი არ არის პასუხისმგებელი მასალის შინაარსზე.