საზოგადოება
როგორ „კერავენ“ ჩირის ფარდებს მარტვილში [ვიდეო/ფოტო]
FaceBook Twitter
E-mail Print
შემოდგომაზე მარტვილის სოფლებში ულამაზესი სანახაობა იშლება - ყოველი მეორე სახლი ხურმის ჩირის ფერადი ფარდებით ირთვება. ახლადგაფენილი ხილი თავდაპირველად ნარინჯისფერია, გამოშრობასთან ერთად კი ფერს იცვლის. დაახლოებით 15 დღეში, როცა ყავისფერი გახდება, შესანახად მზად არის.

ფერადი ხედები ნებისმიერი გამვლელის ყურადღებას იპყრობს, ამიტომაც მარტვილელებს არ უკვირთ, მოულოდნელად უცნობი ადამიანი მათ ჭიშკართან ფოტოების გადაღებას თუ იწყებს.

ფარდების მიღმა კი მძიმე შრომა და უძილო ღამეებია. შემოდგომა გლეხისთვის ყველაზე დატვირთული პერიოდია. განსაკუთრებით კი ხურმის ჩირის დამზადების სეზონი - ოქტომბრის ბოლო და ნოემბრის შუა რიცხვები. ოჯახებს დღეში 200-400 კილოგრამი ხურმის დაკრეფა, გათლა, ძაფზე აცმა და გაფენა უწევთ. საქმიანობაში ოჯახის ყველა წევრია ჩართული. ცდილობენ სამუშაოს თავად გაართვან თავი, რადგან დღის განმავლობაში დამხმარე მუშახელის დაქირავება 25 ლარი ჯდება. ეს კი დამატებითი ხარჯია.

მარტვილის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაგვაზაოში მცხოვრებ 52 წლის ნანა ცირეკიძეს წლევანდელი მოსავალი 1 ტონამდე იქნება. ნაწილი უკვე გათლილია და 15 დღეში მზად იქნება. დიასახლისს მძიმე შრომა უკვე დაეტყო - ხელის თითები დაკოჟრილი აქვს. ძილში მკლავები უბუჟდება კიდეც. არ უკვირს, რადგან ასე ხდება ყოველი წლის შეოდგომაზე, როცა ხურმის ჩირის მზადებას იწყებს.

„სხვადასხვა ჯიშის ხურმა მაქვს. არის იაპონსკი, ხაჩია, რომელიც ზომაში დიდია და კარალიოკი. ძირითადად ზომაში თუ განსხვავდება, თორემ გემო და ფასი ერთი აქვს. საუკეთესო ფასი 4-5 ლარია. გააჩნია როგორი ბაზარი იქნება. ყოფილა შემთხვევა როცა 1 ლარადაც გაგვიყიდია. იმედი გვაქვს წელს 4 ლარად მაინც შევძლებთ გაყიდვას“, - ამბობს ნანა და თან აგრძელებს

ხურმის თლას. ჩირის დამზადებაში ქმარი და მეათე კლასელი შვილი ეხმარება. დღეში 200 კილოს გათლაც უწევთ.

„გგონია ბევრი გათალე, გაშრება და არაფერი შეგრჩება. 4 კილო ნედლი პროდუქტი გაშრობის შემდეგ 1 კილომდე მცირდება“, - ყვება ნანა.

შრომას ფასი არ ექნება თუ ამინდმა არ გაამართლა და ნუგბარი გაფუჭდა. ხურმის გამოსაშრობად იეალურია ქარიანი ამინდი და ყინვა. ნისლი, წვიმა და ზედმეტი სითბო ალპობს ხილს, რომელიც ყუნწიდან ძვრება და ნელ-ნელა იწყებს ცვენას.

4 დღე მარტვილში გადაბმულად იწვიმა. გლეხებმა ჩირებს პოლიეთილენის პარკები გადააფარეს.

წვიმისგან საგულდაგულოდ იცავს ჩირს ნაგვაზაოელი ნელი კვაშილავაც, რომელიც თბილისში ცხოვრობს და სოფელში ოჯახთან ერთად ჩირის სეზონზე ჩადის. წელს 7 ტონა ხურმა აქვს, რომლის ნახევარიც იყიდა, დანარჩენი კი საკუთარ ეზოში დაკრიფა.

მარტვილელები, რომლებსაც ხურმის მწირი მოსავალი აქვთ, ხშირად ასეც იქცევიან. მეზობლებისგან ყიდულობენ ხილს დაბალ ფასად, კილოგრამს 20-30 თეთრად.

ნელი კვაშილავამ 6 ტონა ხურმა ოჯახის წევრების დახმარებით უკვე გათალა. ყოველ დილით გაღვიძებისთანავე „ხურმის ფარდებს“ დაუყვება და ამოწმებს, როგორ გადაურჩნენ წვიმას.

„მთელი ენერგია, სული და გული გვაქვს ამაში ჩაქსოვილი, რომ იქნებ რამე შემოსავალი გვექნეს. ვნახოთ რა იქნება“, - ამბობს ნელი კვაშილავა.

მისგან განსხვავებით, სურვილის მიუხედავად ხურმის შეძენა ვერ შეძლო სოციალურად დაუცველმა გუგუშვილების ოჯახმა. მათ მხოლოდ ორი ძირი ხურმა აქვთ. ხილი უკვე დაკრიფეს. თუ ამინდებმა გაუმართლათ და ყველა გამოშრა, დაახლოებით 100 კილო ჩირი გამოვა.

ოჯახის დიასახლისი, მედეა გუგუშვილი ამბობს, რომ აქვთ თხილის პლანტაციაც, თუმცა წელს არ გაამართლა. ჰყავთ ერთი მეწველი ძროხა. ამას ემატება 80 წელს მიღწეული დედის პენსია და სოციალურად დაუცველი ოჯახებსითვის განკუთვნილი ფინანსური დახმარება. გუგუშვილები ასე ახერხებენ წლიდან წლამდე თავის რჩენას. სახლი ავარიულ მდგომარეობაშია, თუმცა მის შესაკეთებლად ჯერ საჭირო ფინანსები ვერ მოაგროვეს. მედეა გეგმავს, მომავალ წელს მაინც შეძლოს ხურმის დიდი რაოდენობით შეძენა და თუ თხილის მოსავალმაც გაამართლა, სახლსაც გაარემონტებენ.

Print E-mail
Twitter
სხვა მასალები
ეერთი, ოორი, საამი, - 3 წლის ილია კმაყოფილი და გახარებული ითვლის
ქაღალდზე მის მიერ დახატულ ჩიტებს.
18:23 / 08.11.2019
ეერთი, ოორი, საამი, - 3 წლის ილია კმაყოფილი და გახარებული ითვლის ქაღალდზე მის მიერ დახატულ ჩიტებს.
ხანდაზმულთა კლუბი 2018 წელს ზუგდიდში გაეროს განვითარების ფონდის
მხარდაჭერით გაიხსნა.
13:07 / 19.10.2019
ხანდაზმულთა კლუბი 2018 წელს ზუგდიდში გაეროს განვითარების ფონდის მხარდაჭერით გაიხსნა.
სკოლის საკლასო ოთახიდან ქართული ხალხური სიმღერები ისმის. კარს
ფრთხილად ვაღებ, დაკაკუნების გარეშე.
13:01 / 01.10.2019
სკოლის საკლასო ოთახიდან ქართული ხალხური სიმღერები ისმის. კარს ფრთხილად ვაღებ, დაკაკუნების გარეშე.
ვიდეო
პოლიეთილენის საფრთხე [ვიდეო]
სამწუხაროდ, საქართველოში პოლიეთილენის გამოყენება კვლავ დიდი დოზით ხდება. ამის მიზეზი
ბოტანიკური ბაღი გახსნამდე ერთი თვით ადრე [ვიდეო]
ზუგდიდის განახლებული ბოტანიკური ბაღი,
ბაღის იატაკი - საძინებელი თუ „მოსვენების კუთხე“?
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ დარჩელის საბავშვო ბაღში
თხილი ხარისხით ფასდება [ვიდეო]
სამეგრელოში თხილის მოსავლის აღება აქტიურად მიმდინარეობს.
ფოტო
ჩირის ფარდები მარტვილის სოფლებში [ფოტო]
მარტვილის მუნიციპალიტეტში ხურმა მნიშვნელოვანი სამეურნეო კულტურაა.
გაფერადებული სვანეთი
სვანეთი წელიწადის ყველა დროს ლამაზია.
სპორტული მოედნები ზუგდიდში [ფოტო]
ზუგდიდის ცენტრალურ უბნებში სპორტული მოედნების ნაწილი
ფოტოამბავი ოკუპირებული გალიდან
როგორ გამოიყურება ოკუპირებული ქალაქ გალის ცენტრი დღეს,
სახიფათო ორმოები საჯიჯაო-ნარაზენის გზაზე [ფოტო]
ზუგდიდის სოფელ ნარაზენის და ხობის მუნიციპალიტეტის
მზარეულის მაგიდა
მარტივად და სწრაფად მოსამზადებელი ჭვიშტარი [ვიდეო]
ჭვიშტარს მეგრულ სამზარეულოში განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს.
პასკები იასამნებით მხატვრისგან [ვიდეო]
მაგიდაზე ფუნჯებით სავსე ქილა დგას. მხატვარი მარიკა კორკელია
ფუჩხოლია [ვიდეო]
ფუჩხოლია მეგრული სიტყვაა და ქართულად ნიშნავს - დაფშვნილს,
როგორ მოვამზადოთ წელვადი ელარჯი [ვიდეო]
ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული მეგრული კერძის მოსამზადებლად
გებჟალია ნადუღით [ვიდეო/ფოტო]
ზუგდიდის სოფელ ახალსოფელში მცხოვრები ბელა კვარაცხელიას
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.
ავტორის/ავტორების მიერ საინფორმაციო მასალაში გამოთქმული მოსაზრება შესაძლოა არ გამოხატავდეს "საქართველოს ღია საზოგადოების ფონდის" პოზიციას. შესაბამისად, ფონდი არ არის პასუხისმგებელი მასალის შინაარსზე.