ვიდეო
„ჩელას“ ახალი წლის მოლოცვის მეგრული ტრადიცია [Video]
FaceBook Twitter
E-mail Print
„ახალ წანას მიგახვამანთ,
ღორონთქ გოითანუან,
ენა ჯვეში შხვა ახალი
ირფელამო გეხარი!..“

ოდითგანვე ამ სიმღერით ულოცავენ მეგრელები ერთმანეთს ახალ წელს. ეს არის ამონარიდი სიმღერიდან „კირიალესა“, რომელიც ქართულად ასე ითქმის - გილოცავ თახალ წელს, ღმერთმა მრავალი გაგითენოთ, გაიხარეთ...

„კირიალესა“ ახალი წლის ღამეს სრულდება. მომღერალთა გუნდი 31 დეკემბრის ღამეს მიდის მეგობრების, ახლობლების, ნათესავების, უცნობი ადამიანების ოჯახებში და შინ შესვლამდე მღერიან.

საუკუნოვანი ტრადიცია სამეგრელოში გრძელდება. 47 წელია ანსამბლი „ჩელა“ ზუგდიდელებს სახლში აკითხავს და „კირიალესას“ უმღერის. „ჩელას“ ხელმძღვანელი ბესკი ჭითანავა ამბობს, რომ სიმღერის სახელწოდება „კირიალესა“ ბერძნული სიტყვიდან კირიალეისო-დან მოდის და ნიშნავს უფალო შემიწყალე. ფოლკლორისტის სიტყვებით, ადრე წირვა-ლოცვა სამეგრელოში ბერძნულ ენაზე ტარდებოდა და სავარაუდოდ სიმღერის სახელწოდებაც ბერძნულიდან მოდის.

„როგორც კი დღესასწაული დაფუძნდა, მეგრელმა გლეხმა, კოლხმა კაცმა შექმნა ეს სიმღერა. ამით კარდაკარ ულოცავდნენ ერთმანეთს და ეს იყო ერთ-ერთი სიყვარულის მინიჭების საგალობელივით. მეგრულში ეს არის - „ახალ წანას მიგახვამანქია“, ანუ ახალ წელს გილოცავო, და ალილოში კი არის -„ქირსეშობას მიგახვამანქ შობაშ მახარობელ ვორდა“ (ქრისტე შობას გილოცავ, მისი მახარობელი ვარ) ფაქტიურად ორი სხვადასხვა სიმღერაა, ორი სხვადასხვა ტექსტით, მაგრამ ემსახურება ერთსა და იმავეს. ნიშნავს მილოცვას, გახარებას ერთმანეთის, ხვავის და ბარაქის სურვებას, რომ ჰქონდეს შენს მასპინძელს“, - ამბობს ბესიკ ჭითანავა.

მომღერალმა ერთ-ერთი ახალი წლის ღამე გაიხსენა, როდესაც 400-მდე ოჯახში მივიდნენ:

„ერთხელ გვქონდა ასეთი დიდი, თეთრი ფორმატის დახვეული ქაღალდი და ყველა ოჯახში ვაწერინებდით ხელს, ვისთანაც მივიდოდით და მეორე დღეს რომ დავითვალეთ ეს ყველაფერი, თითქმის 400 ოჯახში ვყოფილვართ. წარმოიდგინეთ, თითქმის ყველა ოჯახში მოვსვით, ყველა ოჯახში სადღეგრძელო ვთქვით. 400 ჭიქას ვერფრით ვერ გაუძლებდა ადამიანი, თუ არა იმ ღამის რაღაცნაირი მადლი“.

ბესიკ ჭითანავას თქმით, საახალწლო-საშობაო სიმღერებს განსაკუთრებული დატვირთვა აქვს, ის ცვლის ადამიანის განწყობას და დამოკიდებულებას გარე სამყაროს მიმართ. სწორედ ამ რწმენას უკავშირებენ „ჩელას“ მომღერლები იმ ენერგიას და სიმღერის სურვილს, რომელიც მათ აძლევს საშუალებას, ერთ ღამეში„კირიალესა“ თუნდაც 400-ჯერ იმღერონ.

„შენი ნამღერი შენც უნდა გსიამოვნებდეს. როდესაც შენ, შენი სიმღერით ანიჭებ სიამოვნებას მსმენელს, გეამაყება“, - ამბობს ანსამბლის წევრი პაატა თოდუა.

ტრადიციის თანახმად, „კირიალესას“ მომღერლებს მასპინძელი კეთილი გულითა და კარგი განწყობით უნდა დახვდეს. „აკა მუთუნი ქიგემიძინი, ნაშაყარა ფარაშაა...“ - მოგროვილ ფულზე იქნებ რამე დამიმატო, ასეთი მოწოდებაც ისმის „კირიალესაში“. ტრადიციულად მიიჩნევენ, რაც უფრო მეტს გადაიხდის მასპინძელი, უფრო ბარაქიანი ახალი წელი ექნება მას.

Print E-mail
Twitter
სხვა მასალები
დილაადრიან, როცა ჯერ კიდევ ბნელა და მხოლოდ მამლების
08:57 / 03.11.2021
დილაადრიან, როცა ჯერ კიდევ ბნელა და მხოლოდ მამლების
თამაშში ყველაზე მეტად მე მიმართლებს და ვიგებ კიდევაც,
16:54 / 18.10.2021
თამაშში ყველაზე მეტად მე მიმართლებს და ვიგებ კიდევაც,
კორონავირუსი

საბჭოთა რეპრესიები

ფოტო
სკოლაში პირბადით - სწავლა საკლასო ოთახებში განახლდა [ფოტო]
დღეს, 4 ოქტომბერს სასწავლო პროცესი, რომელიც პანდემიის
ვაქცინაცია ავტობუსში [ფოტო]
ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფლებსა და ქალაქში
„გვიხარია, რომ მოქალაქეები აქტიურობენ“ - ვაქცინაცია ზუგდიდში [ფოტო]
მოქალაქეთა საყოველთაო ვაქცინაცია ზუგდიდში გრძელდება.
"აქტიურობა მაღალია" - ზუგდიდში "ფაიზერით" ვაქცინაცია დაიწყო [ფოტო]
კორონავირუსის საწინააღმდეგო ამერიკული წარმოების "ფაიზერით"
3 თვე კოვიდტესტირების რეჟიმში - ფოტორეპორტაჟი ენგურის ხიდიდან
აფხაზეთ-სამეგრელოს საოკუპაციო ხაზთან, ენგურის ხიდზე,
მზარეულის მაგიდა
მწყრის ხარჩო მეფურად [ვიდეო]
ხარჩოს მოსამზადებლად დაგვჭირდება:
ხარკალია ლებია
ხარკალია, ძველი მეგრული კერძია,
მარწყვის პანაკოტა
უგემრიელესი დესერტი
ხაჭოს პასკა
ინგრედიენტები
                                     ლეჭკერე
ხულიშ ლეჭკერე - ეს არის ძველი
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.